Túi Nilon Đen Của Bố

4.

 

Ở quầy, bố đưa chứng minh thư qua.

 

“Tra sao kê tài khoản tiền hưu.”

 

“Tra bao nhiêu năm ạ?”

 

Tôi nói: “Chín năm gần đây.”

 

Giao dịch viên nhìn tôi một cái.

 

“Sao kê chín năm khá dài, có in ra không ạ?”

 

“In.”

 

Bố ngồi trên chiếc ghế bên cạnh, hai tay cứ xoa vào nhau liên tục.

 

Máy in kêu rất lâu.

 

Hơn bốn mươi trang.

 

Tôi nhận lấy, trước tiên nhìn tổng số.

 

Tiền hưu chín năm, tổng cộng đã vào tài khoản bốn trăm mười ba nghìn sáu trăm tệ.

 

Tôi lại lật đến phần chi tiêu.

 

Mỗi tháng chuyển cố định 3000 — người nhận là Trần Cương.

 

Mỗi tháng chỉ còn lại 800.

 

800 tệ.

 

Chín năm, mỗi tháng 800.

 

Ông dùng 800 tệ đó để ăn cơm, mua đồ dùng hằng ngày, đóng tiền điện cho căn phòng của mình.

 

Thuốc hạ huyết áp bị cắt đi. Quần áo mới bị cắt đi. Giày dép cũng bị cắt đi.

 

“Bố, khoản mỗi tháng chuyển 3000 cho anh này, là bố thao tác à?”

 

“Là anh con… anh con cầm thẻ, chuyển thẳng đi.”

 

“Bố đồng ý?”

 

Bố không nhìn tôi.

 

“Năm đầu nó nói là vay, sau đó… sau đó thì không nhắc vay nữa.”

 

“Bố từng hỏi nó đòi lại chưa?”

 

“Có hỏi một lần.”

 

“Nó nói sao?”

 

Tay bố khựng lại.

 

“Nó nói một ông già như bố thì tiêu không hết từng ấy tiền.”

 

Tôi nhìn chằm chằm vào sao kê, đầu ngón tay run lên.

 

Bốn mươi mốt vạn ba nghìn sáu trăm tệ.

 

Tiền đưa cho bố: tám vạn sáu nghìn bốn trăm.

 

Trần Cương lấy đi ba mươi hai vạn bảy nghìn hai trăm.

 

Tôi lật từng trang một.

 

Làm thu ngân ở siêu thị mười năm, con số trên sổ sách nhìn qua là tôi biết ngay vấn đề.

 

Khoản 3000 chuyển cho Trần Cương là cố định, vào ngày 15 hàng tháng.

 

Nhưng ngoài khoản đó ra, còn có vài khoản chi không cố định.

 

Tháng 3 năm 2019, rút tiền mặt 5000.

 

Tháng 8 năm 2020, rút tiền mặt 8000.

 

Tháng 1 năm 2021, chuyển khoản 12000, người nhận — Mã Thúy.

 

【Chương 2】

 

Chị dâu.

 

Tôi đánh dấu riêng mấy khoản này ra.

 

Về đến nhà, tôi dỗ Nha Nha  ngủ.

 

Ngồi trong phòng khách, trải hơn bốn mươi trang sao kê lên bàn.

 

Cầm một cây bút, đánh dấu từng khoản một.

 

Khoản cố định chuyển cho Trần Cương: 3000×12×9=324000.

 

Các khoản rút tiền/chuyển khoản không cố định, phần ghi chú viết “đi lấy hộ”, “dùng gấp”: 47 khoản, tổng cộng 31200.

 

Chuyển cho Mã Thúy: 3 khoản, tổng cộng 22000.

 

Phần bố có thể tự dùng: mỗi tháng 800, chín năm tổng cộng 86400.

 

Tiền thực tế vào tài khoản: 413600.

 

Bị Trần Cương và Mã Thúy tiêu hết: 413600-86400=327200.

 

Ba mươi hai vạn bảy nghìn hai trăm.

 

Tôi viết con số này lên giấy, khoanh tròn lại.

 

Chiếc áo lót thu đông của bố được vá đến ba lớp.

 

Đôi dép bông của bố lót bìa carton.

 

Ba năm bố không uống thuốc hạ huyết áp.

 

Ba mươi hai vạn bảy nghìn.

 

Tôi ném cây bút xuống bàn.

 

5.

 

Ngày hôm sau tôi lại xin nửa ngày nghỉ.

 

Tôi đến trung tâm thương mại gần khu nhà của anh trai.

 

Trong vòng bạn bè của chị dâu có đăng một chiếc túi, nền là quầy hàng của trung tâm thương mại này.

 

Tôi mở vòng bạn bè của chị ta lên lật rất lâu.

 

Tìm được rồi.

 

Tháng năm năm ngoái, một chiếc túi màu be.

 

Tôi không biết hãng nào, nên hỏi thử ở quầy.

 

“Chiếc này bao nhiêu tiền?”

 

“Ba vạn hai.”

 

 

 

Chiếc túi ba vạn hai.

 

Tôi lại lật vòng bạn bè của chị dâu.

 

Tháng hai năm nay, một sợi dây chuyền, ảnh tự chụp ở cửa hàng.

 

Mác giá không chụp trọn, nhưng tôi nhận ra mấy con số đó — bốn nghìn tám.

 

Lật tiếp xuống dưới.

 

Mùa hè năm ngoái, cả nhà ba người họ đi Tam Á.

 

Chị dâu đăng chín tấm ảnh. Phòng nhìn ra biển, buffet, lặn biển.

 

Chị ta viết: “Một năm bận rộn rồi, đối tốt với bản thân một chút.”

 

Tôi nhìn ngày đăng.

 

Tháng bảy.

 

Ngày mười lăm tháng bảy, tiền hưu của bố vào tài khoản, 3000 được chuyển đi đúng hạn.

 

Tháng đó trong 800 tệ của bố, có một khoản rút tiền mặt — 600.

 

Phần ghi chú viết “đi lấy hộ”.

 

600 cũng bị lấy đi.

 

Tháng đó trong tay bố chỉ còn 200 tệ.

 

Bữa ăn hải sản tự chọn ở Tam Á, bố ở nhà cắn mì tôm.

 

Tôi tắt vòng bạn bè.

 

Tôi ngồi trên bậc thang trước cửa trung tâm thương mại.

 

Lấy ra xấp sao kê trong túi.

 

Lại đọc từ đầu một lượt.

 

Lần này tôi không chỉ nhìn con số.

 

Tôi nhìn ngày tháng.

 

Tháng mười hai năm 2017, rút tiền mặt 8000.

 

Tháng đó là lần đầu bố đo ra bệnh cao huyết áp.

 

Ông không mua thuốc.

 

Tháng sáu năm 2019, chuyển cho Mã Thúy 12000.

 

Tháng đó Nha Nha  sắp vào mẫu giáo, tôi tìm anh trai mượn 3000 tệ, anh ta nói trong tay đang chật.

 

Mùa đông năm 2021, trong phòng bố không đủ ấm.

 

Ngày hôm đó vòng bạn bè của chị dâu đăng một bức ảnh — sàn sưởi mới lắp nhà cô ta.

 

Tôi xem từng khoản một.

 

Mỗi khoản đều có ngày tháng.

 

Sau mỗi ngày tháng, bố đều đang tiết kiệm.

 

Tôi gấp sao kê lại, nhét vào túi.

 

Tối về đến nhà, Nha Nha  đã ngủ rồi.

 

Bố vẫn đang đợi ở phòng khách.

 

“Muộn thế này rồi.”

 

“Làm thêm giờ ạ.”

 

“Ăn chưa?”

 

“Ăn rồi.”

 

“Trong nồi bố để mì cho con rồi đấy.”

 

Ông đứng dậy vào bếp hâm mì.

 

Tôi nhìn dáng ông khom lưng đi vào trong.

 

Sáu mươi bảy tuổi rồi.

 

Lưng đã không còn thẳng nổi nữa.

 

Lúc ông vớt mì trong nồi, vết nứt trên tay chạm vào nước nóng, ông rụt một cái.

 

Tôi bước tới đón bát.

 

“Bố, để con làm.”

 

“Không nóng.”

 

Ông giũ giũ tay, đưa bát cho tôi.

 

“Hôm nay anh con gọi điện.”

 

Tôi khựng lại một chút.

 

“Nói gì ạ?”

 

“Hỏi bố có phải đi tra sao kê không. Ngân hàng gửi tin nhắn cho nó, nói tài khoản có lịch sử tra cứu.”

 

“Nó nói sao?”

 

Bố không đáp.

 

“Bố, nó nói thế nào?”

 

“Nó nói… bảo bố quản con cho chặt. Nói tra mấy thứ này vô ích.”

 

“Còn nói gì nữa không?”

 

Bố bưng cốc tráng men lên uống nước, không nhìn tôi.

 

Tôi ngồi xuống đối diện ông.

 

“Bố, bố nói cho con.”

 

“Nó nói… sau này tết nhất, lễ lạt không cần về nữa.”

 

“Chỉ có vậy thôi à?”

 

Bố đặt cốc xuống.

 

“Nó nói chị dâu tức rồi, nói bố là đồ vô ơn.”

 

Chị dâu dùng tiền hưu của bố mua cái túi ba vạn.

 

Lại còn nói bố là đồ vô ơn.

 

Tôi hít sâu một hơi.

 

“Bố, Tết năm nay, con sẽ đến nhà nó.”

 

Ngày hôm sau tôi gọi cho anh trai.

 

“Anh, thẻ lương hưu của bố khi nào anh trả?”

 

“Trả với chả không gì? Bố ở nhà tôi chín năm, ăn của tôi uống của tôi, tiền hưu bù đắp chút thì làm sao?”

 

“Bù đắp? Anh lấy của bố ba mươi hai vạn.”

 

Đầu dây bên kia yên lặng hai giây.

 

“Ai nói với em là ba mươi hai vạn?”

 

“Sao kê ngân hàng.”

 

Lại yên lặng một lúc.

 

Giọng chị dâu từ bên cạnh chen vào.

 

“Trần Mẫn, em làm rõ đi, bố em ở nhà chúng tôi chín năm! Ăn uống dùng điện nước gas, phí quản lý em có tính chưa?”

 

“Vậy chị tính đi. Chín năm tiền điện nước gas, cộng với ăn uống của một ông già — chị thấy đáng ba mươi hai vạn à?”

 

Chị dâu cứng họng một giây.

 

Anh trai cầm điện thoại lại.

 

“Em, chuyện này em đừng làm ầm lên. Bố là tự nguyện. Không tin thì em hỏi ông ấy.”

 

“Em hỏi rồi.”

 

“Ông ấy nói sao?”

 

“Nói năm đầu anh bảo là mượn. Sau này thì không nhắc nữa.”

 

“Vậy chẳng phải vẫn là tự nguyện sao? Ông ấy không muốn thì nói một tiếng là được mà.”

 

“Ông ấy có nói rồi. Anh bảo ông ấy ‘một ông già thì tiêu được bao nhiêu tiền’.”

 

 

 

Điện thoại bên kia, chị dâu lẩm bẩm ở cạnh: “Làm ầm ĩ thế này, Tết còn muốn đón nữa không?”

 

Anh trai thở dài.

 

“Em à, nghe anh nói. Chuyện tiền hưu của bố, trong nhà tự giải quyết là được. Đừng làm ầm ra bên ngoài, mất mặt.”

 

“Mất mặt hay không, anh tự biết.”

 

“Em có ý gì?”

 

“Chuyện Tết để đến lúc đó rồi nói.”

 

Tôi cúp điện thoại.

 

Buổi tối, bác cả gọi tới.

 

“Tiểu Mẫn à, anh trai cháu đã nói với bác rồi. Cháu làm cái gì vậy?”

 

“Bác cả, bác biết anh cháu lấy của bố bao nhiêu tiền hưu không?”

 

“Bao nhiêu?”

 

“Ba mươi hai vạn.”

 

Bác cả im lặng một lúc.

 

“Thì… anh cháu cũng nuôi bố cháu chín năm rồi.”

 

“Bác cả, bác đến chỗ cháu mà xem bố cháu mặc gì, ăn gì. Chín năm, đến thuốc hạ huyết áp ông ấy còn chẳng được uống.”

 

“Bố cháu người đó vốn tiết kiệm——”

 

“Bác cả, bác có biết mùa đông bố bật điều hòa bao nhiêu độ không? Mười sáu độ. Chị dâu đã cất luôn điều khiển rồi.”

 

Bác cả khựng lại một chút.

 

“Thì… cũng không đến mức làm ầm lên như vậy chứ? Dù sao cũng là người một nhà——”

 

“Bác cả, ba mươi hai vạn.”

 

“Bác biết, nhưng mà——”

 

“Chị dâu ba vạn hai mua một cái túi, bố cháu một tháng chỉ tiêu tám trăm đồng. Bác thấy như vậy gọi là người một nhà à?”

 

Bác cả không nói nữa.

 

“Tết cháu sẽ đến nhà anh trai. Chuyện này phải nói cho rõ.”

 

“Tiểu Mẫn, Tết đừng làm loạn——”

 

“Bác cả, không phải cháu đang làm loạn.”

 

Cúp điện thoại xong, tôi ngồi ở mép giường.

 

Tay vẫn còn run.

 

Bố đẩy cửa bước vào.

 

Trong tay ông cầm cái sổ cũ đó.

 

“Tiểu Mẫn.”

 

“Vâng?”

 

“Cái này con cầm lấy.”

 

Ông đưa quyển sổ cho tôi.

 

“Con xem đi.”

 

Tôi nhận lấy, tháo dây chun ra.

 

Lật trang đầu tiên.

 

Ngày tháng: tháng 3 năm 2015.

 

—— “Nhận 800. Mua gạo 25, dầu 40, tiền rau 112… còn lại 406.”

 

Trang thứ hai.

 

—— “Nhận 800. Thuốc (chưa mua). Tiền rau 98, chia tiền điện nước 60… còn lại 535.”

 

Từng trang một.

 

Chín năm. Một trăm linh tám trang.

 

Mỗi trang đều là sổ sách của một tháng.

 

Thu nhập lúc nào cũng là 800.

 

Chi tiêu chính xác đến từng đồng.

 

Cuối mỗi tháng, ông lại tính một lần số tiền còn dư.

 

Có tháng còn hai ba trăm, có tháng còn bốn năm trăm.

 

Tháng ít nhất, ô còn lại viết: “12 tệ.”

 

12 đồng.

 

Tôi lật đến trang đó.

 

Tháng 2 năm 2019. Tết.

 

Tháng đó có một khoản chi: “Đồ Tết 58.”

 

Ông mua đồ Tết cho ai?

 

Tôi khựng lại một chút.

 

Nhớ tới cái thùng giấy cũ đó. Bên hông viết hai chữ “đồ Tết”.

 

Tôi chưa từng mở cái thùng đó ra.

 

Bố đứng bên cạnh.

 

“Con xem xong là sẽ hiểu. Mấy đồng tiền đó, anh con nói sao thì là vậy, bố không cãi.”

 

Giọng ông rất nhẹ.

 

“Nhưng lúc con gọi điện cho bố, bố nói là bố có tiền. Bố có mà. Chỉ là không ở trong thẻ thôi.”

 

“Ở đâu?”

 

Bố không đáp, đi ra ngoài.

 

Tôi nhìn quyển sổ thật lâu.

 

Lật đến trang cuối cùng.

 

Tháng trước.

 

—— “Bán phế liệu 35. Sửa ống nước nhà bà Vương 20. Giúp người dưới lầu chuyển đồ 10. Tổng 65.”

 

Bên dưới vẽ một đường gạch.

 

Dưới đường gạch không có chữ nào.

 

Ông đang ghi một khoản khác.

 

Nhưng không viết vào quyển sổ này.

 

Tôi khép quyển sổ lại.

 

Bữa cơm tất niên hôm đó, tôi sẽ để tất cả mọi người nghe những con số này.