Ảnh Chụp Đoạt Hồn

Tôi là một cảnh sát hình sự và là nữ.

 

Chỉ trong vỏn vẹn sáu năm kể từ ngày tốt nghiệp trường cảnh sát, bằng ý chí vượt xa người thường và sự liều mạng trong công việc, tôi liên tiếp lập công, giành vô số giải thưởng và thuận lợi thăng hàm lên cấp Trưởng khoa (Chính khoa).

 

Về điểm này tôi rất tự tin, trong toàn bộ hệ thống của thành phố A, chẳng có nữ cảnh sát nào thăng tiến nhanh hơn tôi và cũng chẳng có nữ cảnh sát nào nỗ lực hơn tôi.

 

Mùa đông năm ngoái, trong một lần xuất cảnh làm nhiệm vụ và xô xát với bọn tội phạm, tôi bị thương nặng, xương bánh chè vỡ vụn. Sau hai cuộc phẫu thuật liên tiếp, cơ quan phê chuẩn cho tôi nghỉ phép dưỡng bệnh ba tháng.

 

Chuyện giám định thương tật, để sau hẵng tính.

 

Có trời mới biết tôi đã phải nhọc lòng thế nào vì chuyện này.

 

Mẹ tôi vì chuyện này mà phải ngồi mười mấy tiếng đồng hồ trên chuyến tàu chợ chậm rì rề để cất công đến thành phố tôi đang sống.

 

Thế nhưng ở nhà lại thiếu người chăm sóc bà cố, bố tôi cứ hết gọi điện dọc lại gọi điện ngang hối thúc mẹ về.

 

Mẹ không yên tâm để tôi lại cho bọn hộ lý không rõ gốc gác chăm sóc, cứ khăng khăng đòi “rước” tôi về quê cho bằng được.

 

Tôi chần chừ mấy ngày nhưng khi nhìn thấy ánh mắt ngập tràn kỳ vọng của mẹ, cuối cùng tôi cũng mềm lòng thỏa hiệp.

 

Về quê cũng tốt, thức ăn trên núi sạch sẽ, không khí lại trong lành, biết đâu có thể điều hòa lại cái thể trạng yếu ớt do làm việc dưới áp lực cao quanh năm suốt tháng của tôi.

 

Mẹ bảo: “Vừa hay, bà cố sắp làm lễ thượng thọ trăm tuổi rồi, thấy con về, chắc bà cũng sẽ vui lắm.”

 

Lúc đó, lời mẹ nói tôi chỉ để lọt tai này rồi trôi tuột sang tai kia.

 

... Cái gì mà vui lây cho tôi cơ chứ, nghe cho có vậy thôi.

 

Bà cố vốn dĩ chẳng bao giờ vừa mắt việc tôi quá đỗi xuất sắc, điều đó chỉ khiến cho đám con cháu khác của bà trở nên mờ nhạt, lu mờ.

 

Trong tâm trí và ánh mắt của bà cụ, xưa nay rõ ràng chỉ có duy nhất đứa cháu đích tôn cũng chính là bố tôi mà thôi.

 

Thôn chúng tôi nằm ở một vùng sơn cước hẻo lánh cách huyện lỵ đến năm mươi cây số, là một dải đất hẹp nằm lọt thỏm giữa khe nứt của hai ngọn núi lớn, địa hình nhấp nhô cao thấp.

 

Trong thôn rải rác chừng bảy tám chục hộ dân, đường sá đi lại đàng hoàng còn chẳng có, nước máy cũng mới được kéo tới chưa bao lâu. Đường kết nối giữa các hộ gia đình chủ yếu là những bậc thang lát đá phiến, chuyện đi lại làm việc quả thật chẳng lấy gì làm tiện lợi.

 

Thỉnh thoảng mới có người làm nghề buôn bán dạo ghé qua, nào là bán đồ lặt vặt, mài kéo, vá giày... đại khái khoảng một tháng mới xuất hiện một lần.

 

Hành lý và cả bản thân tôi, là do mẹ cất công gọi hai “ông phu kiệu” khênh lên tận nơi, tiền công mười tệ một chuyến, kiếm được toàn là những đồng tiền mồ hôi nước mắt thật sự.

 

Công việc trên núi hiếm hoi, kiếm được đồng tiền quả chẳng dễ dàng gì.

 

Về đến nhà, tôi được bố trí ở gian phòng lớn hướng Nam của bà cố. Trong phòng kê thêm một chiếc giường đơn bằng tre, mẹ tôi bảo: “Con cứ yên tâm ở đây, tiện cho mẹ bề chăm sóc.”

 

Hóa ra bà cố nhanh nhẹn, tháo vát ngày xưa của tôi giờ đã chẳng còn tự đi lại được nữa rồi.

 

Mấy năm nay, bà gần như nằm liệt giường.

 

Ngoại trừ những lúc cần đi vệ sinh, mẹ tôi mới phải dìu bà xuống dùng bô.

 

Thế nên chiều theo lời mẹ nói là để tiện bề chăm sóc, trong tình trạng sức khỏe tàn tạ thế này, dẫu trong lòng muôn vàn miễn cưỡng, tôi cũng chẳng cố chấp đòi lên ở căn phòng vốn dĩ của mình trên tầng hai nữa.

 

Bà cố nhai nhóp nhép miếng bánh đào tô tôi mang về, hai gò má không ngừng cử động lên xuống, đôi mắt đục ngầu nhìn chằm chằm vào tôi.

 

Nhìn dáng vẻ khô quắt, teo tóp của bà, tôi bất giác liên tưởng đến mấy con cá khô mình vẫn hay ăn.

 

Làm cảnh sát lâu năm, khi quan sát người khác sẽ sinh ra phản xạ đ.á.n.h giá vô thức và luôn muốn chứng minh nhận định của mình là đúng.

 

... Tôi đoán không sai, lần này về nhà, rất có thể bà ấy sẽ lại kiếm chuyện gây khó dễ cho tôi.

 

Bà cố mấy năm mới gặp lại tôi, câu đầu tiên buông ra đã là: “Không lập gia đình, kiếm nhiều tiền đến mấy cũng vứt.”

 

Tôi sờ sờ cái chân tàn phế đầy vinh quang của mình, chẳng buồn phản bác.

 

Thầm nghĩ cái tư tưởng cổ hủ, mục nát của bà sớm muộn gì cũng tan biến cùng với sinh mệnh của bà mà thôi.

 

Tất nhiên, tôi không hề có ý nguyền rủa bà.

 

Và cũng chẳng ngờ điều đó lại thật sự xảy ra.

 

Mặc dù từ bé đến lớn tôi chưa từng nhận được một sắc mặt tốt đẹp nào từ bà nhưng dẫu sao cũng là người một nhà, chẳng đến mức thâm thù đại hận gì.

 

Bố tôi là một nông dân thứ thiệt, bốn năm giờ sáng đã ra đồng làm lụng, tối sáu bảy giờ mới vác mặt về nhà. Mấy năm trước, số câu ông nói với tôi còn đếm trên đầu ngón tay.

 

Năm nay, từ ngày dọn vào ở chung phòng với bà cố, tôi mới phát hiện ra, bố tôi hóa ra lại là người nói nhiều đến thế.

 

Ông nắm tay bà cố, thao thao bất tuyệt kể lại nội dung trên tivi, chuyện ân oán tình thù giữa các nhân vật chính, ông có thể kể thâu đêm suốt sáng.

 

Sao ông chưa từng kiên nhẫn với tôi như thế bao giờ?

 

Mười giờ tối, bố tôi đứng dậy chuẩn bị về phòng ngủ.

 

Bà cố lại tỏ vẻ bịn rịn không nỡ buông. Bà nắm c.h.ặ.t lấy cổ tay bố tôi, thều thào: “Cháu ngoan, ở lại với bà thêm lúc nữa, bà sợ...”

 

Bố tôi cười xòa, đứng lên: “Bà nội, bà sợ cái gì chứ, có Long Long ở đây với bà rồi, con bé là cảnh sát nhân dân cơ mà.”

 

Bà cố lẩm bẩm “Nhưng mà...” Mấy tiếng liền, rõ ràng là chẳng tin tưởng gì tôi.

 

Bố tôi tắt điện cho hai bà cháu.

 

Đêm đó, tôi mất ngủ. Không khí trong phòng phảng phất cái mùi ngai ngái của người già, trên trần nhà thỉnh thoảng lại vang lên tiếng chuột chạy rột roạt.

 

Khoảng ba bốn giờ sáng, trong cơn mơ màng, tôi đã thấy một giấc mơ.

 

Dường như có một người phụ nữ với chất giọng trầm khàn, nhếch cái miệng rộng ngoác ra cười gằn và khe khẽ gọi tên bà cố của tôi.

 

“Thúy Trân, Thúy Trân, bà đang ở đâu...”

 

Bà cố làm mình làm mẩy suốt cả buổi sáng, nhất quyết không chịu ăn cơm mẹ tôi bưng vào, một mực càn rỡ bảo trong nhà có ma.

 

 

Tất nhiên là mẹ tôi không tin.

 

Lúc đó tôi đang ngủ nướng bù cho đêm qua, mẹ và hai bà cô của tôi cứ ra ra vào vào trong phòng, thay nhau khuyên can, dỗ dành bà.

 

Tôi nhịn không nổi, chống tay ngồi dậy, giọng điệu mất kiên nhẫn: “Mẹ, mọi người ồn ào cái gì từ sáng sớm thế!”

 

Bà cố cầm chiếc khăn tay sụt sùi khóc lóc: “Tôi đã bảo rồi mà, trong cái nhà này nhất định phải có đàn ông con trai, nếu không sao mà trấn được ma quỷ!”

 

Thái độ của tôi cực kỳ tệ: “Ma với chả quỷ cái gì, bây giờ là thế kỷ hai mươi mốt rồi, là xã hội chủ nghĩa duy vật, bớt diễn cái trò mê tín dị đoan của bà đi! Nói tóm lại, bà không làm chuyện khuất tất thì sợ gì ma quỷ!”

 

Mặt bà cố xị xuống một đống.

 

Sắc mặt hai bà cô cũng chẳng lấy gì làm dễ coi, hùa nhau khiêng tôi lên xe lăn rồi đẩy ra ngoài: “Long Long, cháu ra ngoài kia sưởi nắng ngủ tiếp đi, đừng chấp nhặt với bà cố làm gì.”

 

Chấp nhặt?

 

Tôi thèm vào à?

 

Tôi vô tư lự đắp chăn lăn ra ngủ khò khò dưới ánh nắng ấm áp, mặc kệ bà cố sống c.h.ế.t ra sao.

 

Và cũng chẳng mơ thấy “Thúy Trân” thêm lần nào nữa.

 

Đến giờ ăn trưa, tôi nghe thấy hai bà cô thì thầm to nhỏ trong bếp.

 

Nghe ý của cô cả, dạo gần đây bà cố xuất hiện ảo giác với tần suất ngày càng dày đặc, có lẽ đại hạn sắp đến rồi.

 

Cô hai xen vào: “Không thể nào, ông thầy bói kia bảo bà ít nhất cũng phải sống thêm bảy tám năm nữa cơ mà.”

 

Mẹ tôi cũng đ.â.m ra do dự: “Cái tiệc mừng thọ trăm tuổi này, còn chưa biết có nên làm hay không, muốn làm thì phải đi đặt cỗ sớm.”

 

Đúng lúc này, một người phụ nữ trung niên xách theo chiếc túi xách cũ rích khập khiễng bước vào thôn chúng tôi, nói rặt một giọng địa phương ngoại tỉnh. Đi ngang qua cửa nhà tôi, mụ ta cất cao giọng hỏi, để lộ hàm răng to xỉn màu, thủng lỗ chỗ.

 

Dựa trên nghiệp vụ chuyên môn của tôi mà đ.á.n.h giá, người đàn bà này bét nhất cũng phải bốn mươi lăm tuổi.

 

Nụ cười lấy lòng của mụ trông cực kỳ khó coi: “Chụp ảnh không?”

 

Tôi chẳng buồn để tâm.

 

Mụ ta lại tiếp lời: “Mười tệ một tấm, bao rửa luôn!”

 

Mẹ tôi nghe thấy vậy, vội vàng từ trong nhà chạy tót ra: “Người chụp ảnh kia! Đợi đã!”

 

Người đàn bà dừng bước, dáng vẻ khúm núm, có phần rụt rè.

 

Lúc này tôi mới để ý thấy mụ ta đang mặc một chiếc áo khoác mỏng tang dùng cho cả hai mùa, trong khi thời tiết hôm nay âm đến bảy tám độ, hai bàn tay mụ nứt nẻ, tím tái cả lại.

 

Nhìn kiểu gì đi chăng nữa cũng chẳng giống một thợ nhiếp ảnh đàng hoàng, chuyên nghiệp. Ngược lại, trông mụ giống hệt mấy kẻ ăn mày ngồi bệt, quỳ rạp trên các góc phố trên thành phố hơn.

 

Chúng tôi hay gọi nôm na là kẻ ăn xin.

 

Mẹ tôi tiến lên thăm dò: “Cô em này, bà cụ nhà tôi sống c.h.ế.t không chịu chụp ảnh, cô có cách nào không?”

 

Dáng vẻ trầm ngâm suy nghĩ của người phụ nữ trông chẳng có vẻ gì là thông minh cho cam.

 

Tôi gọi giật mẹ lại: “Điện thoại cũng chụp được mà, mẹ vào đây, để con chụp cho bà cố.”

 

Người phụ nữ lập tức níu mẹ tôi lại, dùng cái chất giọng ngoại tỉnh lơ lớ không rõ ràng cầu xin: “Chị ơi, cho em một cơ hội đi, em rửa cho nhà mình hẳn ba cỡ ảnh, giao hàng tận nơi chỉ mười tệ thôi, có được không?”

 

Mẹ tôi mủn lòng, đành dẫn người phụ nữ vào trong.

 

Ngay sau đó, tôi nghe thấy tiếng la hét t.h.ả.m thiết từ trong phòng bà cố vọng ra: “Tôi không chụp, tôi không chụp! Chụp vào là c.h.ế.t đấy!”

 

Vật lộn một hồi, mẹ tôi mệt bở hơi tai.

 

Người phụ nữ chụp ảnh đành bẽ bàng rời đi, mụ ta ngoái đầu lại nhìn một cái, ánh mắt chất chứa vẻ lạc lõng, có lẽ là sự bực dọc vì để vụt mất mối làm ăn.

 

Bữa cơm tối hôm đó, chuyện này lại được đem ra bàn tán.

 

Mẹ tôi nói rất nhỏ, sợ bà cố nghe thấy: “Bà cụ cố chấp quá, lỡ không chụp ảnh, đến lúc quy tiên lại chẳng có lấy một tấm ảnh thờ.”

 

Bố tôi cũng hết cách, chỉ biết càu nhàu: “Người già mà, chịu thôi, ai chả mê tín. Nói cái gì mà chụp ảnh xong, hồn người cũng bị hút theo, hờ hờ...”

 

Tôi buông lời thẳng thừng không kiêng dè: “Người cuối cùng nói câu này chắc vẫn còn sống ở thời nhà Thanh.”

 

Bố tôi nghe xong, bất thình lình nổi trận lôi đình, đập mạnh đôi đũa xuống bàn, đôi mắt hằn những tia m.á.u đỏ ngầu vì hơi men:

 

“Trương Tuyết Long, mày đừng có cậy đọc được dăm ba chữ thì muốn lên mặt dạy đời ở đây nhé! Người lớn nói chuyện đến lượt mày xen vào à?

 

“Mày nghĩ mày là cái thá gì!”

 

Tiếng quát lớn của ông khiến cả người tôi giật nảy, trong phút chốc, tôi lại chẳng tìm được câu nào thích hợp để bật lại.

 

Hoặc có lẽ là thất vọng, tổn thương.

 

Xem ra tôi đã động chạm đến lòng tự tôn của người đàn ông trụ cột trong gia đình này rồi nhỉ.